Kun Je Zingen Vaar dan Mee

Het Schipperskoor gaat los in het Brabantse land

Zij waren met bijna 40 schepen en met bijna 80 personen.
Zij hebben 10 nachten, dat is 11 dagen met elkaar optrokken.
Zij hebben 210 km gevaren, dat waren ruim 24 motoruren.
Zij zijn 9 sluizen gepasseerd.
Zij hebben samen 520 maaltijden geserveerd gekregen.
De stapel kranten van de zaterdagkrant alleen al woog 19 kg.
Jan de Wit was hun Toertochtleider.
Hun hoofdbestemming was ’s-Hertogenbosch.
Kortom, het was de Toertocht van het Schipperskoor.
Ze voeren zingend door het rivierenland tussen Vianen en Mook.

Het rivierenlandschap is schitterend, het weidse water van de grote rivieren, met hun uiterwaarden en de rivierstadjes met hun geschiedenis zal iedereen ontroeren. Als je daar vaart begrijp je wat Hendrik Marsman in zijn gedicht bedoelde.

Denkend aan Holland zie ik breede rivieren
traag door oneindig laagland gaan,
rijen ondenkbaar ijle populieren
als hooge pluimen aan den einder staan;
en in de geweldige ruimte verzonken
de boerderijen verspreid door het land,
boomgroepen, dorpen, geknotte torens,
kerken en olmen in een grootsch verband.
de lucht hangt er laag en de zon wordt er langzaam
in grijze veelkleurige dampen gesmoord,
en in alle gewesten wordt de stem van het water
met zijn eeuwige rampen gevreesd en gehoord.

We komen zondag 19 september met een konvooitje uit Friesland aan in jachthaven De Peiler in Vianen. Het valt ons op dat de haven al bijna vol ligt. Jan de Wit, Jacques van Ruiten en Joop Helder zijn samen met de havenmeester druk bezig arriverende schepen een plaats te wijzen. Het zullen er bij de start 35 worden. We krijgen een tasje met alle toertochtinformatie. Dan handen schudden, praatjes maken met de andere deelnemers en de tochtinformatie bestuderen.

We liggen goed aangemeerd en relaxen een beetje. We drinken een welkomstborrel in de kantine van de jachthaven. Dan in de bus naar Houten, de bussen laten ons echter wachten. Telefonisch blijkt dat men ons niet kan vinden. De chauffeur zegt: ’Ik sta te wachten voor een kudde koeien, die de weg oversteekt’. ’O’, spreekt Gerda, de kantinebeheerster, de voor ons historische woorden: ’Dan weet ik waar je bent’. Vervolgens praat Gerda de bussen binnen en kunnen we op weg naar Houten voor ons openingsdiner in de Colonie, een gezellige locatie waar ook de drie J’s (Jan, Jacques en Joop) hebben opgetreden om het lied van de week te introduceren. Ook wordt ’Zoete lieve Gerritje’ en de brandewijn met suiker geïntroduceerd. De stemming komt er al snel in.

Op dinsdag hebben we om negen uur palaver in de kantine. Er is een jarige in ons midden, Susanne Pieper, dus zingen we met zijn allen voor haar. We krijgen van Jan de Wit zeer nauwkeurige tochtinformatie. En zingen vervolgens het ’lied van de dag’, op de melodie van ’Het Brabantse Land’:

Varen is goed in het Brabantse land,
door sloten, rivier en kanaal.
Gezelligheid, daarvoor staat Brabant garant,
dat zoeken wij toch allemaal.

De trossen gaan los. Helaas moeten we Cock en Els Pleijster in Vianen achterlaten wegens ziekte van Cock. In drie konvooien onder leiding van Joop, Jacques en Jan via de Lek, het Merwedekanaal, en de Waal naar ’dokter Tinus in Woerkum’ . In de historische haven van het vestingstadje Woudrichem aangekomen , blijk je wel te moeten kunnen manoeuvreren. We moeten in de havenkom ons schip draaien, achterwaarts invaren en driedubbel aan weerszijden van een lange steiger afmeren. Het past allemaal maar precies. Maar met aanwijzingen van Joop en Jacques ligt om 16.00 uur iedereen op zijn plaats en is de haven tjokvol.

Het volgende ochtendpalaver is in de in de werkplaats van de historische haven. Hier worden nog altijd op authentieke wijze kleine vissersscheepjes gebouwd en gerestaureerd. Heel boeiend om te bekijken. We krijgen hier de tochtinformatie van Jan de Wit en zingen het lied van de dag.

Wat lagen we heerlijk en knus bij elkaar, in Woudrichem bij meester Koos
Wij varen vandaag door het Heusdenskanaal, vanavond een barbecue maal.

Om 10.15 uur gaan in Woudrichem de trossen los. We vertrekken volgens het FILO principe (first in last out). Nu konvooi 1 dus het eerst. Het wordt een korte, maar prachtige tocht. Over de Afgedamde Maas, de Andelse Maas, de Linge en de Bergse Maas naar Heusden. We meren af in jachthaven De Wiel, vlak bij het historische stadje Heusden, waar je gezellig kunt wandelen, karakteristieke gebouwen kunt bekijken en lekker kunt winkelen. Hier voegen nog een vijftal deelnemende schepen met hun bemanning zich bij ons en is het gezelschap compleet. Om 18.00 uur komen we bij elkaar in Brasserie De Toren op het haventerrein. Door Sandra de Ruiter en haar Torenteam is een barbecue klaargemaakt. Het regent een beetje, maar naast het restaurant staat een partytent, dus zitten we lekker droog. We eten er heerlijk. Daarna gaat het Schipperskoor los. Het optreden is eigenlijk een repetitie voor het optreden in ’s-Hertogenbosch. Jan de Wit is voor deze gelegenheid onze dirigent. Het wordt een jolige boel. Jan heeft veel moeite het koor serieus te laten repeteren. Maar het komt goed.

Ook in Heusden een ochtendpalaver bij stralend zonnig weer bij ’De Toren’. Het lied van de dag begint vandaag als volgt:

We varen vandaag tot ons doel is bereikt.
De zangers zijn goed voorbereid
Na ’t eten nog even een stevige les
Dus ’t optreden wordt een succes.

Dan weer de trossen los. We gaan de Bergse Maas op, de lucht helderblauw met hier en daar een wolkje. Er is een zwak windje en het zonnetje schittert prachtig in het brede water van de Maas. Zo nu en dan passeert ons een vrachtschip, het water is breed genoeg en we hebben er totaal geen hinder van. Langs het wijde water passeren ons de mooie oevers van de Maas, uiterwaarden met hun mooie landerijen, natuurgebieden en leuke stadjes. We komen bij de Dieze en gaan de sluis in, samen met een vrachtschip. Het is passen en meten, maar er staan sluiscoaches op de wal. Dan op naar ’s-Hertogenbosch, WSV Neptunus. Daar aangekomen staat havenmeester Johan Sommers ons al op te wachten. Nog even wat stuurmanskunst en beleid en we liggen volgens planning aan de wal.

’s Avonds heeft het KNMC Schipperskoor een optreden in de feesttent. Vanaf acht uur is iedereen daar welkom. Er speelt een bandje. Er lopen allemaal mensen rond die op de meest fantastische manier zijn uitgedost. Een roverhoofdman, personen met een overall aan met allemaal knipperende lichtjes, ouderwets geklede zeelui, mensen met visnetten om, sommigen in nagemaakte klederdracht en nog veel meer. Er treedt een blaasorkestje op met daarin veel trompetten; ze testen ons gehoor flink. Daarna komt het Schipperskoor. De ruimte is wel wat krap, maar het lukt wonderwel. Dan los met z’n allen: ’West, zuidwest’, ’Er is een schip gezonken’, ’Schuif maar aan’, ’Sierra Madre’ en nog veel meer liederen. En als laatste: ’Trink, trink, Brüderlein trink’. Vrijdag volgt een dag ter eigen besteding. Met in de avonduren een etentje in de feesttent, lekker, gezellig en goedverzorgd.

Het is zaterdag 21 september. En we moeten al om zeven uur varen! Na de reveille door onze TTL op de bugel om 6.30 uur (!) komt het bestuur van het Schipperskoor ontbijt bezorgen op alle boten! Dan richting Zuid-Willemsvaart, die speciaal voor het evenement Maritiem ’s-Hertogenbosch voor alle scheepvaartverkeer is gestremd. Het is maar een korte afstand. We moeten deze operatie snel en precies uitvoeren. De bruggen gaan ook speciaal voor ons open. Tenslotte achteruit de Zuid- Willemsvaart invaren en één voor één driedubbel afmeren. Er staan vrijwilligers op de kant om onze pennen te slaan. Om kwart voor negen is de gehele operatie voltooid. Daarna worden alle boten gepavoiseerd. Zo vormen we rond de klok van tien met z’n allen een prachtig feestelijk schouwspel. Een niet onbelangrijk detail bij dit alles is dat we als KNMC complimenten krijgen van de brugwachters, de havenmeester en de vrijwilligers. Zij spreken hun bewondering uit voor onze wijze van varen. Het is hen opgevallen dat alle schippers zowel voor- als achteruit varend hun boot uiterst goed beheersen.

Om half drie gaan we met zijn allen naar de Citadel, de plaats waar het KNMC Schipperskoor optreedt. Klokslag drie uur zijn we geïnstalleerd. Ons orkest en koor zijn er klaar voor. En dan gaan we los. We hebben een echt meezing- repertoire. De luisterende en meezingende menigte wordt geleidelijk aan groter. Onze dirigent, Jan Boonacker, zit helemaal in zijn rol en het koor heeft er echt zin in. ’West, Zuidwest’, ’Het Brabantse leven’, ’Sierra Madre’, ’Als de oceaan van bier was’ en nog veel meer. Het is geweldig voor koor en publiek. Na twintig minuten is er pauze en om vier uur gaan we weer verder. ’Op de sluizen van IJmuiden’, ’Neeltje Jacoba’, ’Zeeman oh zeeman’, ’Het kleine café’, stuk voor stuk toppers. Het koor genoot en een grote groep belangstellenden doet enthousiast mee. Jan Boonacker dirigeert niet alleen orkest en koor, maar ook het publiek. Het is een grandioos optreden, na afloop heeft iedereen ook zin in meer. Maar de organisatie is streng en we moeten plaats maken voor anderen. ’s Avonds genieten we in de feesttent van ons Captainsdiner.

De zondag begon met een brunch in de feesttent. Een rustige dag volgt met om kwart voor vijf ’s-Middags een palaver bij de Leomare van Jan en Jenny de Wit. Om 17.00 uur liggen we allemaal klaar om te vertrekken. De Baileybrug, die tijdelijk over de Zuid- Willemsvaart ligt, wordt afgebroken. En een uur later kunnen we twee konvooien vertrekken, richting sluis. Konvooi 3 van Joop Helder gaat weer naar de binnenhaven van Neptunus. We passeren in twee schuttingen de sluis en dan via de Bergse Maas naar de buitenhaven (de Koornwaard ) van WV Neptunus. Geleidelijk aan wordt het behoorlijk donker en als we bij de invaart komen is deze in het donker slecht te onderscheiden. Iemand van ons loopt op een zandruggetje, maar komt gelukkig op eigen kracht weer los. Ook blijkt op de plas voor de jachthaven een blinde werkboei te liggen die niet op de kaart staat. Niemand heeft ons gewaarschuwd. Eén van ons raakt een boei. Jammer, het geeft wat schade. Tegen een uurtje of negen ligt iedereen op zijn plaats; de meeste schippers en schippersen duiken hun boot in.

We gaan Den Bosch definitief achter ons laten. Om negen uur staat deze maandagochtend het palaver op de rol. We krijgen uitleg over de tocht en het aanleggen in de haven bij het dorpje Appeltern. We zingen het lied van de dag op de wijs van ’Het Brabantse land’, met de gebeurtenissen in ’s-Hertogenbosch nog in gedachten:

Op zaterdagochtend, voor dag en voor dauw
Gingen de trossen al los
Reveille, ontbijt en toen lagen we gauw
In ’t centrum van ’s Hertogenbosch.

We varen over de maasarm de Koornwaard de Maas op, naar de Maxima Sluizen. Hier gaan we bijna vijf meter omhoog. Dan richting ’De Gouden Ham’. Aan de noordoostzijde van deze maasarm ligt het dorpje Appeltern. Daar meren we aan bij restaurant Moeke Mooren, waar we ’s avonds zullen dineren. Het wordt een bijzonder feestelijke avond: steengrillen. De bediening geeft de nodige aanwijzingen voor het grillen. Er speelt een live bandje ’Take Two’. Een echte sfeermaker. Ook ’De Jantjes’ van de KNMC laten van zich horen. En als klap op de vuurpijl krijgen we het optreden van de blaaskapel ’Altèd te Loat’. Een groep muzikanten die hun mannetje staan en de sfeer tot een hoogtepunt weten te brengen. Iedereen geniet, er wordt naar hartenlust gedanst, gezongen en polonaise gelopen. Met dank aan Jan van der Aa voor de voorbereidingen van deze avond!

Het is alweer dinsdag 24 september. Palaver om negen uur. De vaarinformatie wordt verstrekt. En we zingen het volgende couplet:

We varen vandaag uit het Brabantse land
De voeten staan nog in de brand
Na ’t feesten met ’Altèd te loat’ en ’Take two’
Was iedereen toch wel wat moe

Het vaarplan moet deze dag danig worden omgegooid. Er hangt een dichte mist over de Maas. Wachten. En overleg tussen de konvooileiders en Jan de Wit. Om elf uur trekt de mist aardig op en na telefonisch overleg met de veerman van de Maaspont werd besloten te vertrekken. We gaan richting Mookerplas. Het laatste konvooi komt daar tegen 16. 30 uur aan in de jachthaven De Driesen. Havenmeester Jan de Vaan heet elke schipper en bemanning persoonlijk welkom en wijst ieder perfect een ligplaats.

Op woensdag 25 september is er om 9.00 uur palaver bij ’De Loopplank’, het restaurant van de jachthaven. We krijgen onze vaarinformatie en natuurlijk ook het volgende couplet van de KNMC-versie van ’Het Brabantse land’.

De mist gisterochtend vertraagde de start.
Maar niemand werd daardoor verward.
Pas twee uren later vertrok ons konvooi
De tocht op de Maas was heel mooi.

We hebben zo’n zestig kilometer voor de boeg. De tocht voert over de Mookerplas, het kanaaltje uit de Maas op. Dan het Maas-Waalkanaal en Sluis Weurt. De Waal af. De Waal is erg onrustig en het scheepvaartverkeer intensief. Maar ons konvooi vaart lekker door. Er staat een flinke stroming en we varen met een SOG van ongeveer 16 km/uur. Zo komen we aan bij de invaart voor het Amsterdam-Rijnkanaal. Via de Prins Bernardsluizen gaan we verder. Het laatste konvooi arriveert om vijf uur ’s middags bij onze eindbestemming: Het Eiland van Maurik.

Het treintje haalt ons op en brengt ons naar restaurant Eiland Avontura voor ons slotdiner en de stemming zit er al vlug in. Er staat een heerlijk buffet voor ons klaar. Het eten wordt afgewisseld met zingen, met optredens en met toespraakjes. Alle mensen die zich extra voor deze tocht hebben ingespannen worden door Jan de Wit bedankt. En ook Jan en Jenny worden in het zonnetje gezet. We zingen hen toe op de melodie van ’Daar was eens een meisje loos’. Alle drie de konvooien hebben hun eigen lied gemaakt:

Dank je voor de leuke tijd
In deze toertocht
In deze toertocht
Dank je voor de leuke tijd
In deze toertocht heb jij ons verblijd.

En nog één, op de melodie van ’Sierra Madra’.

Leden van de KNMC
Kun je zingen, vaar dan met ons mee.
Oh, oh. Leden van de KNMC
Kun je nog zingen, vaar dan met ons mee.

En zo eindigt onze KNMC vaartocht. En als we naar onze eigen schepen terugkeren, kunnen we allemaal terug kijken op een zeer geslaagde week, waarin ook nog eens twee deelnemers aan deze tocht lid van het Schipperskoor zijn geworden. Maar eerst zingen we nog een lied, op de melodie van ’Door de bossen, door de heide’:

Trossen los, we gingen varen
Schipperskoor voer door het land
Door rivieren en kanalen
Gingen wij in clubverband
Voeren wij, vrij en blij-hij-hij
Met een goede zin elke haven in
Vaar en zing met ons mee
Wij zijn het koor van de KNMC!

Rola en Fokke de Boer

 

Reacties zijn gesloten.